როცა სსიპ „აღსრულების ეროვნული ბიუროს“ კონვერტს გახსნით, პირველი, რასაც ადამიანი ეძებს, არის მზა პროტესტის ნიმუში გამარტივებულ წარმოებაზე — ფურცელი, სადაც მხოლოდ ხარვეზების შევსება დარჩება. ასეთი ოფიციალური ბლანკი რესპონდენტისთვის არ არსებობს და, გულწრფელად რომ ვთქვათ, არც გჭირდებათ. კანონი თავად ჩამოთვლის, რა უნდა ეწეროს პროტესტში — სულ ხუთი ნაწილია და თითოეული თქვენს შეტყობინებაშივე წერია. ამ სტატიაში ამ ხუთ ნაწილს ცალ-ცალკე გავივლით.
რატომ არ არსებობს პროტესტის ოფიციალური ნიმუში გამარტივებული წარმოებისთვის
აღსრულების ეროვნული ბიურო აქვეყნებს განცხადების ფორმას აპლიკანტისთვის — ანუ იმისთვის, ვინც ფულს ითხოვს. რესპონდენტისთვის, ანუ თქვენთვის, დასამტკიცებელი ფორმა დადგენილი არ არის. ეს არ არის ხარვეზი: კანონი პროტესტს ფორმას კი არ უწესებს, არამედ შიგთავსს — წერილობითი უნდა იყოს, ხელმოწერილი და შეიცავდეს ხუთ კონკრეტულ მონაცემს. რაც ამ ხუთს გარშემო დაწერთ, გემოვნების საკითხია.
სწორედ ამიტომ ინტერნეტში ნაპოვნი სხვისი პროტესტი უფრო საშიშია, ვიდრე სუფთა ფურცელი. მასში სხვისი წარმოების ნომერი, სხვისი პირადი ნომერი და სხვისი აპლიკანტი წერია, და თუ რომელიმე მათგანი შეუმჩნევლად დარჩა, თქვენი განცხადება ფორმალურად სხვა საქმეზე მიუთითებს. ბიუროს პრაქტიკა საჯაროდ არ არის აღწერილი და არ ვიცით, ასეთ შემთხვევაში ის პროტესტს ხარვეზით მიიღებს თუ არა — ეს სწორედ ის რისკია, რომელიც ზედმეტია.
სანამ წერას დაიწყებთ, ერთი რამ გადაამოწმეთ: ხელთ გიჭირავთ თუ არა მართლაც „შეტყობინება გამარტივებული წარმოების დაწყების შესახებ“. პროტესტი მხოლოდ ამ დოკუმენტზე მუშაობს — არც სასამართლოს უწყებაზე, არც ნოტარიუსის სააღსრულებო ფურცელზე და არც კოლექტორის წერილზე. ეჭვის შემთხვევაში შეადარეთ: რომელი დოკუმენტი მივიღე. დროს კი ნუ დაკარგავთ — 10-დღიანი ვადა ჩაბარების დღიდან ითვლება და არა მაშინიდან, როცა ტექსტზე მუშაობას დაიწყებთ.
ხუთი სავალდებულო ნაწილი და სად ეძებოთ თითოეული
„სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ“ საქართველოს კანონის 91⁷ მუხლის მე-3 პუნქტი ამომწურავად ჩამოთვლის, რას უნდა შეიცავდეს რესპონდენტის განცხადება პროტესტის შემთხვევაში. სია მოკლეა და, რაც მთავარია, დახურული — მეტს კანონი არ ითხოვს. ხუთი ნაწილიდან ორი უკვე დაბეჭდილია თქვენს შეტყობინებაში; საჭიროა მხოლოდ ზუსტად გადმოიტანოთ.
| რა უნდა ეწეროს | საიდან აიღებთ | ტიპური შეცდომა |
|---|---|---|
| რესპონდენტის ვინაობა: სახელი, გვარი, პირადი ნომერი (11 ციფრი) და მისამართი | პირადობის მოწმობა; მისამართი მიუთითეთ ფაქტობრივი, სადაც კორესპონდენციას მიიღებთ | პირად ნომერში ერთი ციფრის აცდენა; ან ძველი მისამართის მექანიკურად გადმოწერა შეტყობინებიდან, საიდანაც პასუხს ვეღარ მიიღებთ |
| გამარტივებული წარმოების ნომერი | შეტყობინების ზედა მარჯვენა კუთხე | საქმის სხვა ნომრის, გადახდის დავალების ან ხელშეკრულების ნომრის მითითება |
| აპლიკანტის დასახელება | შეტყობინების ტექსტი — ვინც მოთხოვნას აყენებს | იმ ბანკის ან მაღაზიის დაწერა, სადაც ვალი წარმოიშვა, მაშინ როცა მოთხოვნა უკვე სხვა კომპანიას გადაეცა |
| მოთხოვნის სრული უარყოფა | თქვენი ტექსტი — ერთი მკაფიო წინადადება | „ნაწილობრივ ვეთანხმები“ ან მხოლოდ პროცენტის გასაჩივრება სრული უარყოფის ნაცვლად |
| ხელმოწერა | თქვენი ან წარმომადგენლის ხელით შესრულებული ხელმოწერა | დაბეჭდილი გვარი ხელმოწერის გარეშე ან ხელმოუწერელი მეორე ეგზემპლარი |
ცალკე გავუსვათ ხაზი მოთხოვნის სრულ უარყოფას. კანონი სწორედ სრულ უარყოფას ითხოვს, ამიტომ უსაფრთხოა, მკაფიოდ დაწეროთ, რომ უარყოფთ მთლიან ოდენობას — ძირითად თანხასაც, პროცენტსაც, პირგასამტეხლოსაც და ხარჯებსაც. თუ შეტყობინებაში რამდენიმე აპლიკანტის მოთხოვნაა, დააზუსტეთ, რომელ მათგანს უარყოფთ. „თანხის ნაწილს ვცნობ“ სრული უარყოფის მოთხოვნას ვერ აკმაყოფილებს — ნუ რისკავთ.
პროტესტის სტრუქტურა თანმიმდევრობით
ქვემოთ ჩონჩხია სიტყვებით — არა შესავსები ბლანკი, არამედ თანმიმდევრობა, რომლითაც ჩვეულებრივ წერენ ასეთ განცხადებებს. ერთი A4 გვერდი სავსებით საკმარისია.
თუ ამ ექვსი ნაბიჯის ხელით გავლა არ გინდათ, შეგიძლიათ შეტყობინების ფოტო ატვირთოთ და იგივე სტრუქტურა უკვე თქვენი მონაცემებით შევსებული მიიღოთ — ციფრების გადაწერა და მათი კონვერტთან შედარება ყველაზე ხშირად სწორედ იქ იშლება, სადაც ადამიანი ჩქარობს.
ტიპური შეცდომები, რომლებიც არ გჭირდებათ
ბიუროს ფორმალური პრაქტიკა საჯაროდ აღწერილი არ არის, ამიტომ ვერავინ გეტყვით, ზუსტად რომელი ხარვეზი რას გამოიწვევს. სწორედ ამიტომ ჯობს, ყველა მათგანი თავიდანვე გამოირიცხოს. გაგზავნამდე გაიარეთ ეს სია:
- წარმოების ნომერი ციფრ-ციფრ ემთხვევა შეტყობინების ზედა მარჯვენა კუთხეში მითითებულს;
- პირადი ნომერი 11-ციფრიანია და პირადობის მოწმობას ემთხვევა;
- აპლიკანტის დასახელება სიტყვასიტყვით გადმოწერილია შეტყობინებიდან, შემოკლებების გარეშე;
- ტექსტში წერია სრული უარყოფა და არა ნაწილობრივი თანხმობა;
- ხელმოწერა ხელითაა შესრულებული, არა მხოლოდ დაბეჭდილი გვარი;
- მისამართი ის არის, სადაც კორესპონდენციას რეალურად მიიღებთ;
- დარჩა მეორე, ხელმოწერილი ეგზემპლარი თქვენთვის.
დასაბუთება არ არის საჭირო — მაგრამ მტკიცებულებები შეინახეთ
კანონის ჩამონათვალში არსად წერია „მიზეზი“, „საფუძველი“ ან „მტკიცებულება“. ეს ნიშნავს, რომ არ გევალებათ ახსნათ, რატომ არ ეთანხმებით: არც ის, რომ ვალი უკვე გადაიხადეთ, არც ის, რომ ხელშეკრულება არასდროს გქონიათ, არც ის, რომ თანხა გაბერილია. ბიურო პროტესტს არსებითად არ აფასებს: კანონის მიხედვით, ვადაში შემოსულ პროტესტზე ის ვალდებულია, უარი თქვას ბრძანების გამოცემაზე, მიზეზების შეფასების გარეშე.
ეს ადამიანებს ხშირად აბნევს და ტექსტს ზედმეტად ართულებენ. გრძელი ახსნა არც კრძალავს არაფერს, მაგრამ ზრდის შანსს, რომ შიგ შემთხვევით ჩაიწეროს ვალის ნაწილობრივი აღიარება. უმოკლესი და უსაფრთხო ვარიანტი ერთი მკაფიო წინადადებაა მოთხოვნის სრული უარყოფის შესახებ.
სამაგიეროდ, მტკიცებულებები აუცილებლად შეინახეთ — ოღონდ არა ბიუროსთვის. პროტესტის შემდეგ აპლიკანტს რჩება უფლება, იმავე მოთხოვნით ჩვეულებრივ სასამართლოს მიმართოს, და სწორედ იქ გამოგადგებათ ხელშეკრულებები, ქვითრები, საბანკო ამონაწერები და მიმოწერა. რას აკეთებს პროტესტი და რას ვერ აკეთებს, თანმიმდევრულად აქ გავარჩიეთ: გამარტივებული წარმოება დაიწყო — რა ვქნა.
როგორ ჩააბაროთ პროტესტი და რა მოჰყვება
პროტესტი წარედგინება აღსრულების ეროვნულ ბიუროს. ყველაზე საიმედოა ტერიტორიულ ოფისში პირადად მიტანა: მეორე ეგზემპლარზე მოითხოვეთ მიღების აღნიშვნა და შეინახეთ. მეორე გზაა ფოსტა ჩაბარების დამადასტურებელი გზავნილით. ელექტრონულ არხს მაშინ მიმართეთ, თუ ბიურო წინასწარ დაგიდასტურებთ, რომ ასე მიიღებს ხელმოწერილ პროტესტს.
პროტესტის წარდგენა უფასოა — კანონი მისთვის საფასურს არ ითვალისწინებს. ადვოკატის აყვანაც სავალდებულო არ არის: კანონი გამარტივებულ წარმოებაში წარმომადგენლობას ყოველგვარი საადვოკატო სტატუსის გარეშე უშვებს, თქვენ კი პროტესტს თავადაც შეგიძლიათ მოაწეროთ ხელი და წარადგინოთ.
თუ პროტესტი ვადაში მივიდა, ბიურო ვალდებულია, უარი თქვას დავალიანების გადახდევინების შესახებ ბრძანების გამოცემაზე მოთხოვნის სრულ ოდენობაზე, ხოლო იმავე მხარეებს შორის, იმავე საგანსა და საფუძველზე, გამარტივებული წარმოება ხელახლა ვეღარ დაიწყება. თუ ვადა უკვე გასულია და ბრძანება გამოიცა, სურათი სხვაა — ამას ცალკე სტატია ეთმობა: დავალიანების გადახდევინების შესახებ ბრძანების გასაჩივრება.
შეჯამება მარტივია: პროტესტის ნიმუში გამარტივებულ წარმოებაზე სახელმწიფოს არ გამოუქვეყნებია, რადგან ის ფაქტობრივად თქვენს კონვერტშია — კანონის ხუთი მოთხოვნა და შეტყობინება, საიდანაც ციფრებს იღებთ. მთავარია ეს ხუთი ნაწილი უშეცდომოდ ჩაწეროთ და დოკუმენტი ვადის ამოწურვამდე რამდენიმე დღით ადრე ჩააბაროთ ბიუროს.